Forumda görev almak isteyen arkadaşlar PM (@tarimsal) ile iletişime geçebilir.
***
Üyelik işleminden sonra üyelik aktivasyonu için, e-posta hesabınızda ki Spam/Gereksiz vb. klasörüne bakmayı unutmayın!

Fidan Alımında ve Sonrasında Dikkat Edilecek Hususlar

Meyve Yetiştiriciliği Hakkında Herşey Bu Bölümde
Cevapla
Kullanıcı avatarı
tarimsal
Kıdemli Üye
Mesajlar: 675
Kayıt: Prş Mar 31, 2011 6:16 am
İletişim:

Pzr Haz 19, 2011 3:10 am

1. Tür seçimi iyi yapılmalı

Tür seçimi yaparken dikkat edilmesi gerekenler:

Bulunduğumuz yörenin iklim şartlarına uyum gösterip göstermediğine

- İlkbahardaki geç donların çiçeklenme zamanına rastlamamasına
- Kış aylarındaki en düşük sıcaklığın ağaca zarar vermemesine
- Yaz aylarındaki en yüksek sıcaklığın ağacın gelişimine ve meyvelere zarar vermemesine
- Yıllık sıcaklık ortalamasına ve soğuklama ihtiyacına
- Yıllık yağış ortalamasına
- Havadaki nemin, tozlanmayı engelleyecek oranda az olmamasına ve meyvelerde pas ve mantar hastalığı meydana getirecek oranda fazla olmamasına
- Ağaçların yeterince güneş ışığından faydalanmasına
- Hakim rüzgarın nasıl ve ne şiddette olduğuna

Yer ve yöne

- Güneye veya güneydoğuya eğimli bahçeler daha çok ısı alır ve erken çiçek açıp erken meyve verir. Buda genelde iyi kazanç demektir. Fakat geç gelen donların çiçeklenme zamanına denk gelme olasılığı da yüksektir. Bunlara dikkat edilmelidir.
- Soğuk hava yukarıdan aşağıya doğru akacağından etraftaki arazilerden nispeten yüksek ve hafif eğimli arazilerde hava drenajı iyi olur ve don tehlikesi daha az olur.
- Arazinin fazla eğimli olması erozyona dolayısıyla yüzeydeki verimli toprağın kaybına sebep olur bu yüzden teraslama yapmak gerekir.

Toprak durumuna

Meyve bahçesi kurarken toprak yönünden üzerinde durulması gerekenler:
- Toprak tipi:
Meyvecilik için en uygun toprak tipi tınlı topraklar veya humuslu topraklardır.
Kireçli topraklarda da bazı çeşit meyveler yetiştirilebilir.
Killi topraklar iyi drene edilirlerse kullanılabilir.
Çakıllı ve kumlu topraklar ancak iyi sulamayla kullanılabilir.
- Toprak derinliği:
Toprak derinliği en az iki metre olmalıdır.
- Taban suyu yüksekliği:
Taban suyu kökleri yayılma eğilimi gösteren meyve ağaçlarında en az 1 Metre, kökleri derine giden meyve ağaçlarında en az 2 Metre olmalıdır.
- Tuzluluk:
Tuzluluk meyve bahçesi için istenmez.
- Toprak reaksiyonu:
Toprak reaksiyonu ( Ph ) 6 - 8 arasında olması meyvecilik için iyidir.


2. Tozlayıcı (dölleyici) ihtiyacı

Meyve ağaçlarının bol çiçek açtığı halde meyve vermemesinin sebebi tozlayıcıya ihtiyaç duymasıdır. Seçilen tür kendine verimli mi yoksa kısır mı araştırılmalı. Gerekliyse uygun tozlayıcı veya tozlayıcılar temin edilmeli ve yeterli oranda bahçeye dağıtılarak dikilmelidir.

Tozlayıcı çeşit döllenecek çeşitle aynı zamanda çiçek açmalıdır, aynı yaşta çiçek açmaya başlamalıdır ve meyvelerinin ticari değeri olmalıdır.

3. Sağlıklı ve virüssüz fidan alınmalı

Sağlıklı ve virüssüz fidan alınmalıdır. Özellikle Kök Uru, Nemetod ve San Jose çok dikkat edilmesi gereken hastalık türleridir. Bunun için Tarım Müdürlüklerinin kontrol edip mühürlediği fidanlar alınmalıdır.

Fidan seçerken genç olan fidan tercih edilmelidir. Çünkü esas yerinden söküp yeni yerine taşımak fidan için şok sayılır bu şoku en çabuk genç fidanlar atar. Yaşlı fidanların daha erken meyveye yatacağı zannedilir; halbuki genç fidanlar çabucak kendisini toparlayıp yaşlı fidanlarla beraber meyveye yatar. Ayrıca genç fidanlar ambalajlama nakliye ve fiyat yönünden de avantajlıdır.

4. Alınan fidanın hangi şartlarda muhafaza edildiğine dikkat edilmeli

Alacağınız fidanın yerinden yeni sökülmüş veya önceden sökülmüş ise iyi havuzlanmış olmasına dikkat ediniz. Bahçenize getirdiğiniz fidanların dikimi uzun sürecekse fidanların köklerini dışarıda kalmayacak şekilde toprağa gömünüz ve sulayınız.


5. Alınan fidanların nakliyesi dikkatli yapılmalı

Aldığınız fidanı naklederken köklerini iyi muhafaza ediniz. Köklerini sarınız veya kapalı bir araçla naklediniz ki kökleri uzun süre rüzgarla temas edip kurumasın.

DİKİM ÖNCESİ YAPILACAK FAALİYETLER

Bahçeye istenilen düzen verilmeli, drenaj ve tesviye gerekiyorsa teraslama işleri yapılmalıdır. Dikilen fidanlar uzun yıllar burada kalacağından bir daha bu işlemleri yapmak mümkün olmayacaktır.

Dikimin yapılacağı toprak tahlil ettirilmelidir. Toprağın niteliği, besin değerleri ve zararlıların (Nemetot gibi) olup olmadığı kontrol edilmelidir. Eksik olan mineraller gübreleme ile giderilmeli. Zararlılar varsa gerekli mücadele yapılmalıdır. Gereksiz bitkiler ve kalıntıları yok edilmelidir.

Bahçenin planı önceden çıkarılmalıdır. Fidanların nasıl veya nerelere dikileceği önceden belirlenmelidir. Bunun için karton üzerine çizim yapılarak yerleşim planı çıkarılabilir. Böylelikle satın alınacak fidanların tam sayısı saptanır, fidanın eksik veya fazla olmasından dolayı yaşanacak sıkıntılar, vakit ve para kaybı önlenmiş olur.

Eğer planlama yapmadıysanız "Dekara Fidan Adedi Tablosu" na bakarak yaklaşık olarak kaç fidan alacağınızı saptayabilirsiniz.

Planlama yaparken Kare, Dikdörtgen veya Üçgen yöntemleri kullanılabilir.
Resim


Fidan Dikimi

Önceden yapılan planlamaya göre fidan dikilecek yerlere uçları sivriltilmiş çubuklarla işaret konur. İşaretli yerlere çukur açma işlemi yapılacağı zaman çukurun merkezini kaybetmemek için dikim tahtası kullanılır. Dikim tahtası ortası ve iki yanları üçgen olarak ve tam merkeze gelecek şekilde kesilip çıkarılmış tahta parçasıdır. Dikim tahtasının boyu açacağımız çukurların genişliğine göre ayarlanır. Yaklaşık 1 Metre'dir. Eni ise 10 - 15 cm'dir. Çukurun genişliği en az dikilecek fidanın köklerini içine alacak kadar olmalıdır. Fidanın çukura konduğumuzda kökleri kenarlara değmemelidir. Bu da yaklaşık olarak 60 cm'dir.

Dikilecek olan fidan cinsine, taç durumuna ve ileriki yıllarda vermek istediğimiz şekle göre budanır. Fidan çukura iyi oturacak şekilde kazık kökleri kesilir. Varsa kırık, kurumuş ve birbirinin üstüne gelen kökler kesilir. Dikim tahtasının orta merkezi ilk diktiğimiz çubuğa denk getirilir. İki yandaki merkezlere başka iki çubuk dikilir ve ilk çubuk sökülerek çukur açma işlemine başlanır. Açılacak olan çukurun derinliği yaklaşık 50 cm olmalıdır. Çukur açarken üst kısımdan çıkarılan toprak ayrı, alt kısımdan çıkarılan toprak ayrı konmalıdır.

Çukur açıldıktan sonra dikim tahtası tekrar yerine konur. Fidan dikim tahtasının ortasına gelecek şekilde çukura oturtulur. Çukurun tabanında taş bulunmamasına dikkat edilir. Kökler taşsız ve yumuşak toprakla sarılmalıdır. Üst kısımdan çıkarılan toprak alta, alt kısımdan çıkarılan toprak üste gelecek şekilde fidanın kökleri gömülür. Toprak ayakla çiğnenerek iyice sıkıştırılır. Fidanın dikim seviyesi söküldüğü yerdeki seviyeden biraz daha aşağıda olmalıdır.

Çukura konan toprağa gübre konmamalıdır. Gübre yeni dikilen fidanın narin köklerini yakabilir. Fakat istenirse organik madde, humus konabilir.

Fidanın etrafına toprak seviyesinden çok az aşağıda kalacak şekilde havuz yapılır. Dikme işlemi bittikten sonra can suyu verilir.

Fidan kazıkla yere sabitlenmelidir. Böylece rüzgar veya herhangi bir nedenle fidan sallanıp yeni oluşacak kökler zarar görmez.


FİDAN DİKİLDİKTEN SONRAKİ FAALİYETLER

Fidanlar taçlandırılırken ve daha sonraki budama işlemlerinde üst üste dalların binmemesi sağlanmalıdır.Meyvelerin hasat kolaylığı ve ağacın ağırlığının gövdeye eşit dağılımı göz önünde bulundurulmalı.

Fidanların gövdelerini güneşten yanmaması için sarmak veya boyamak gerekir. Sulama işlemi düzenli olarak yapılmalı. Özellikle ilk yıllarında fidanların kökleri yüzeye çok yakın olduğundan toprak sürekli nemli tutulmalı. Toprak yumuşak tutulmalı ve havalandırılmalıdır. Fidanın dibinde sürekli su birikmemesi gerekir. Fazla su fidanın köklerini çürütür.

Ağaç dipleri ve civarlarında bulunan otlar alınmalı veya çapalanmalıdır. Topraktaki besinlere ortak olmaları önlenmelidir.
Kışın toprak erozyonunu önlemek için ve besin zincirinin güçlenmesi için yararlı bir takım bitki örtüsü oluşturulabilir. Bitki örtüsü için baklagiller, çavdar, yulaf veya buğday seçilebilir. Baklagiller toprağa azot kazandırır. Bu da bizim gübreleme masrafımızı azaltır. Bu bitki örtülerinin meyve ağaçlarına zararlı bir takım hastalık ve zararlıları barındırmamasına dikkat edilmelidir. Özellikle nemetod zararlısının gelişmesine ortam sağlayan bitki örtülerinden kaçınılmalıdır. Bitki örtüsünün bir yararı da hayvancılıkla uğraşan çiftçilerimizin bu bitkileri yem olarak kullanması buradan artı kazanç sağlamasıdır.

Ağaçlarımızın ve meyvelerimizin gelişiminde gübre önemli yer tutar. Toprağımızın durumuna göre bir takım besin maddelerine gerksinim fazla bir takımına gereksinim azdır. Ağaçlarımızın ihtiyaçlarını bilmek bize hem verim hem tasarruf sağlar. Gereğinden fazla gübre kullanmak bizim verimimizi artırmaz. Gerekli gübrelemeyi yapmak bizim verimimizi ve meyve iriliğimizi arttırır. Meyvelerimize parlaklık ve renk verir. Gübreleme gereğinden fazla yapılırsa meyvelerimiz iri olsa dahi rengi matlaşır albenisi azalır.

Bazı yıllar ağaçlarımız gereğinden fazla meyve tutar. Meyvelerimiz küçük olur ve pazarda iyi kabul görmez. Ayrıca aşırı yüklenme ağaçlarımızın dal ve gövdelerini kaybetmeleri gibi kötü sonuçlar doğurur. Bunun için meyve gelişiminin ilk döneminde fazla meyveler seyreltilmelidir.

Tavsiyeler

#Bahçeden ağaçların küçük olduğu yıllarda daha fazla verim almak için aralara geçici fidanlar dikme yöntemi seçilebilir. Geçici ağaçlardan bir süre verim aldıktan sonra ve ağaçlar birbirine yaklaşmaya başladığında geçici olarak dikilenler sökülebilir. Geçici ağaçlar aynı cins olabilir veya şeftali gibi erken meyve veren ve diğer ağaçlara göre zaten ömrü kısa olan bir cins seçilebilir.

# Bahçenizde uzun yıllar aynı tür meyveyi yetiştirdiyseniz tekrar aynı tür meyveyi dikmeniz veriminizi düşürecektir.

# Eğer bodur anaçlı fidan dikiliyorsa aşı yeri kesinlikle toprağın üzerinde kalmalıdır. Aksi takdirde fidan aşılı üst kısımdan toprağa kök atar ve anaç işlevini yitirir.


Cevapla

“Meyve Yetiştiriciliği” sayfasına dön