Tarıma Gönül Verenlerin Buluşma Noktası "Tarım Foruma" Hoşgeldiniz..

Hoşgeldin, Ziyaretçi: Giriş Yap Üye Ol


Konuyu Oyla:
  • Derecelendirme: 0/5 - 0 oy
  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5
DRENAJ VE TOPRAK ISLAHI
#1
DRENAJ:
Toprağa zararlı ve bitki gelişimini olumsuz yönde etkileyen taban suyu seviyesini bitki kök bölgesinin altında kontrolde tutulması için yapılan mühendislik çalışmasına DRENAJ denir.

SEKIL1.jpg

DRENAJ UYGULAMALARI:
Dünyada ve yurdumuzda Drenaj uygulamaları iki kısımda incelenir;
a) Yüzey Drenaj
b) Kapalı Drenaj ( Dahili veya Çiftlik Drenajı)

a) YÜZEY DRENAJI:
Tarlaya verilen sulama suyu veya sağanak yağışlar, sel suları, sulama suyu kanallarından akan sular gibi nedenlerle toprak yüzeyinde biriken zararlı suyun açık kanallar yardımı ile tarladan uzaklaştırılmasına "YÜZEY DRENAJ" diyoruz.

b) KAPALI DRENAJ ( Dahili veya Çiftlik Drenajı)
Fazla yağış ve sulama sularının derinlere sızan kısmı, sulama kanallarından sızan sular ve artezyenik beslenmeler nedeniyle toprak altındaki taban suyunun bitkinin kök bölgesine zarar vermemesi için kapalı 1-2 metre derinlikte 50-100 metre aralıklarla kanal açarak şekil 2'de görüldüğü gibi zararlı suların topraktan boşaltılması işine "KAPALI DRENAJ" veya Dahili Çiftlik Drenajı diyoruz.

SEKIL2.jpg

Yetiştirilen bitkilerin etkili kök derinliğine, sulama suyunun tuzlu veya tatlı olmasına, Toprak yapısına (kumlu-killi vb.), toprak altı suyunun debisine ve tarladaki suyun boşaltılacağı yerin müsait olup olmamasına göre drenaj kanallarının derinliği ve aralığı tespit edilir.
Kapalı kanallarda beton büz, kil büz veya kıvrımlı delikli plastik PVC borular kullanılır. Kullanılan boruların etrafı asgari 8-10 cm. kaba kum veya çakılla doldurularak, toprak altındaki drenajı yapılmak istenen zararlı suyun boruların içerisine girmesi sağlanır.

DRENAJ BOZUK SAHALARIN MAHSULÜMÜZE
VERDİĞİ ZARARLAR:

1. Drenaj problemi olan topraklar devamlı ıslak olduğundan geç ısınır. Bundan dolayı da bitkinin büyüme süresi kısalır. Sonuç olarak da bitkiler iyi gelişemez.
2. Bitki kök bölgesinin suyla doymuş olması, ya da suyun toprak yüzünde göllenmesi topraktaki hava akımını durdurur. Yani topraktaki mikro organizma faaliyetini önler.
3. Genelde birçok bitki hastalıkları ve parazitler drenaj problemi olan topraklarda daha çok ortaya çıkar.
4. Taban suyunun yüksekliği bitkilerin kök gelişmesini önler ve dolayısıyla bitkiler iyi beslenemez.
5. Drenaj problemi olan tarlalarda toprağın yapısı bozulur.
6. Drenaj problemi olan yerlerde toprak geç tava gelir ve toprak işlemesi gecikir. Tohum yatağı hazırlamak zorlaşır, fazla masraf ve sürüm ister.
7. Bitki kök bölgesinin suyla dolmuş olması toprakta oksijen eksikliğine neden olur. Bitki havasızlık nedeniyle su ve gıdasını iyi alamaz, bazen de tamamen ölür.

YÜZEY VEYA KAPALI DRENAJ UYGULAMALARININ
AVANTAJLARI


1. Arazide homojen bir kuraklık ve dengeli bir rutubet sağlanır.
2. Bitki kök bölgesi derinleşir.
3. Toprak sıkışır.
4. Arazinin her tarafında homojen olarak bitki yetiştirme imkanı elde edilir.
5. Ürün artışı sağlanır.
6. Erozyon tehlikesi kalkar.
7. Kapalı drenajda tesis koruma zorluğu olmaz ve çok uzun süre dayanır.
8. Topraktaki yüksek zararlı taban suyu nedeniyle olabilecek tuzlanma ve dolayısıyla çoraklaşma önlenir.


TÜRKİYE'DE DRENAJIN GELİŞİMİ

Türkiye'de ekilebilir arazinin % 16'sının (4.0-4.3 milyon hektar) drenaj problemi vardır. Tarım ve Köy İşleri Bakanlığı'nın ilgili birimleri (Köy Hizmetleri Genel Müdürlüğü) arazi ıslahı için bilhassa drenaj problemi olan yerlerde her türlü imkanı kullanarak arazi ıslahını gerçekleştirmektedir. 1990-1991 yılına kadar bu çalışmaları bizzat Köy Hizmetleri Genel Müdürlüğü yaparken bundan sonraki yıllarda aynı kuruluşun yıllık programları çerçevesinde özel kuruluşlara ihale suretiyle yaptırılmaktadır.

Artık dünyadaki gelişmelere ayak uydurulmuş, makineli çalışmaya geçilmiştir. Şöyle ki; makine, toprağı projelendirilen derinlikte açarken bir taraftan kum veya çakılı yaymakta diğer taraftan da PVC Delikli Drenaj borusunu döşemektedir.
Drenaj ve Toprak Islahı teknik bir konudur. Açılacak kanalların, ne kadar derinlikte olacağı ve ne kadar aralıklarla açılacağı arazide yapılacak etütlerle belli olur.Sizlere genel bir fikir verebilmek bakımından;

* Toprak altındaki su tuzsuz ise; ortalama kanal derinliği 150-160 cm., kanal aralığı ise 60-80 m. olabilir.
* Toprak altındaki su tuzlu ise; kanal derinliği 170-180 cm., kanal aralığı ise 60 m. arasında yapmak iyi netice vermektedir.

sekil_3.jpg

Emici kanallarda, toprak altı suyunun debisine göre 80mm. den 200 mm.'ye kadar PVC drenaj boruları genelde emniyetle kullanılmaktadır.
Tahliye borularında (kanallarında) gelen suyun debisine göre boru çapı tespit edilerek kapalı PVC boru olması tavsiye edilir.

Örneğin; Ø 100 mm. çapındaki boruda geçecek su miktarı ortalama 2-4 Lt/sn arasında değişmektedir. Uygulamada drenaj katsayısı 0.002-0.003 m/gün arasında kullanılmaktadır.

Drenaj katsayısı 0.003 m/gün, emici drenaj kanal uzunluğu 500 m., emici drenaj kanal aralığı 80 m.

Drenaj borusunun taban suyunu boşaltacağı alan 500 m. x 80 m. = 40 da./m/gün biriminin Lt/sn/da' ya çevrilmesi:

0.003 x 1000 x 1000 =0.03472 Lt/sn/da.
___________________

86400

0.035 x 40 = 1.40 Lt/sn. ( Bir borudan boşalacak su miktarı )

Yukarıdaki hesaplamaya göre hiç kuşku duymadan Ø 100 mm'lik Drenaj borusunu emniyetle kullanabilirsiniz.
Cevapla
#2
Bilmediğim bir çok şey öğrendim.Çok Teşekkür ederim.
Kılınç ve saban; Bu iki fatihten birincisi, ikincisine daima yenildi.

Ara
Cevapla
#3
rica ederim. Faydalı olabilmeme sevindim umarım sizlerin paylaşımları ile bizlerde birşeyler öğreniriz...
Cevapla


Hızlı Menü:


Konuyu Okuyanlar:
1 Ziyaretçi